Ligt het nou aan mij? Nee, het ligt niet aan jou!

Vraag jij je ook wel eens af: ‘Ligt het nou aan mij?

Nee, het ligt niet aan jou!

Dat is de boodschap van Jasper van Kuijk, ontwerper en wetenschapper gebruiksgerichte innovatie aan de TU Delft in zijn boek Ligt het nou aan mij?

Een prettige boodschap om te horen.

Volgens Jasper Kuijk hebben veel producten, diensten websites en gebouwen simpelweg ontwerpfouten. En daarover gaat Ligt het nou aan mij?

Met de cover van zijn boek laat hij meteen op humoristische wijze zien hoe irritant een ontwerpfout kan zijn!

Waarom het niet aan jou ligt

Nergens word ik zo snel zo chagrijnig van als ergens moeten inloggen met mijn DigiD. Of van andere vreselijke interfaces of gebruiksvoorwerpen die mij voor raadsels stellen. Maar ik dacht altijd dat het dan wel aan mij zou liggen. Dat ik te slordig las, of gewoon onhandig was.

Maar volgens Jasper is dat de omgekeerde wereld! Wij moeten ons niet aan producten aanpassen. Die producten zijn er voor óns, dus die moeten zich aan ons aanpassen.

Jasper zegt het heel duidelijk in het voorwoord van zijn boek:

‘Tenzij je een verzonnen oud vrouwtje bent dat haar hondje/kat/chinchilla in de magnetron stopt, en zo lang je een béétje blijft nadenken, ligt het  – hoogstwaarschijnlijk – niet aan jou.’

Ontwerpen = creëren van oplossingen

Volgens Jasper is het heel simpel. Ontwerpen dienen als oplossingen. Ze zijn dan ook overal. In onze keukens, musea, stationshal, smartphones, internet etc. Een oplossing moet dus niet nieuwe problemen veroorzaken.

Jasper heeft het boek opgedeeld in gebruikscontext of sector. Zo wil hij een duidelijk beeld geven van de typische problemen zowel aan de gebruikerskant als aan de kant van de producenten.

Hieronder een overzicht van de 17 hoofdstukken in Ligt het nou aan mij?:

  1. Thuis (onder andere over het lusje in de jas)
  2. Internet
  3. Fietsen
  4. Op straat
  5. Gebouwen
  6. Openbaar vervoer
  7. Smartphones
  8. Op het werk
  9. Betalen
  10. Zakelijk
  11. Computers
  12. Knoppen
  13. Auto’s
  14. Keuken
  15. Kinderen
  16. Uitgaan
  17. Vakantie en reizen

Wat heeft dit boek te bieden?

Ligt het nou aan mij leest als een stel interessante columns over dagelijkse ergernissen, maar voegt daar bovendien heel interessante, psychologische informatie voor en over consumenten aan toe.

Als consument heb je een gespleten persoonlijkheid

Bijvoorbeeld dat wij als consument een gespleten persoonlijkheid hebben: we zijn tegelijkertijd koper en gebruiker. Als koper hebben we andere belangen dan als gebruiker. Zo let je als koper vooral op de zichtbare korte termijn, terwijl je als gebruiker wordt geconfronteerd met de onzichtbare lange termijneffecten zoals gebruiksgemak en kwaliteit.

Waarom in Engeland ‘Look right’ bij het zebrapad staat

Een andere eye-opener vond ik de indeling van psycholoog Jens Rasmussen in hoe we iets doen. Hij zegt dat we taken op 3 manieren doen:

  • Vaardigheidsgestuurd
  • Regelgestuurd
  • Kennisgestuurd

Vaardigheidsgestuurd is vrijwel onbewust, en dat doen we als mens het liefst. Tenzij er een duidelijk signaal is dat een taak niet vaardigheidsgestuurd gedaan kan worden, proberen we op dat niveau te handelen. In Engeland helpen ze toeristen hiermee met de tekst ‘Look right’. Zo krijgen toeristen het signaal: ‘Wacht even, hier moet je even je gedachten bij gebruiken.’

Het rebound effect

Nog zo’n interessante: het rebound effect! Het rebound effect is dat als we doorhebben dat iets minder kost of makkelijker is geworden, we de neiging hebben om het vaker te doen. Denk alleen al aan de was doen. Vroeger gebeurde dat één keer per week. Nu we wasmachines hebben, wassen we ineens veel vaker. Jasper noemt ledverlichting ook als een voorbeeld van het rebound effect. Omdat het energiezuinig is, gebruiken we het veel meer…

Mijn conclusie over het boek Ligt het nou aan mij?

Ik nam dit boek vrij willekeurig mee uit de bibliotheek, en ben heel blij verrast! Het was enorm leuk om te lezen, en nog eens inzichtgevend en leerzaam ook. Ik vind het echt een aanrader.

Belangrijkste les is, dat als je iets lastig vindt, de kans groot is dat het aan het ontwerp ligt. En niet aan jou.

Je kunt lezen als ontspanning en genieten van de humoristische columns, maar je kunt er ook allerlei dingen van leren.

Het ligt aan jou wat je ermee doet ; )

Praktische informatie over Ligt het nou aan mij?

Ligt het nou aan mij is voor 18,50 te koop bij bol.com. Je vindt daar ook een inkijkexemplaar, zodat je de eerste bladzijdes gratis kunt lezen.

Maar het ligt ook gewoon in de bibliotheek!

Similar Posts

26 Comments

  1. Ik weet niet welke designer het vriesgedeelte van onze koelkast heeft verzonnen, maar dat is echt een staaltje gedachtengoed door iemand die zelf nooit een vriezer heeft ontdooid.
    Aan de bovenkant van de vriezer zit een los rooster. Nou, ook weer niet echt los want je kunt het er niet uithalen. Dat is het vrieselement. Dat gaat helemaal rondom met ijs zitten. Je kunt er ook niet met een schraper bij. Dus ben ik een uur bezig met het ontdooien van de vriezer. Diverse keren bakken met heet water in het vriesgedeelte en daarna nog met een fohn hannessen om alle ijs eruit te krijgen.
    Als ik weer een vriezer koop, moet ie no frost zijn en sowieso wil ik nooit meer zo’n onhandig rooster.
    Ik heb een Bosch koelvriescombi. Maar het valt me op dat dit merk niet meer is wat het geweest is qua kwaliteit. Ik ben voorzichtig met mijn spullen, maar voor je het weet zitten er al fikse gebruikssporen aan. Jammer.

  2. Ik heb echt nooit last met DigiD. Ik vind het zo simpel. Maar ligt het nu aan mij of moet ik hier altijd mijn gegevens opnieuw invullen? :)

  3. Och dat hoor ik zo vaak hier, dat krijg je als je met een elektrotechneut opgeleid en wel samen bent… hoe hebben ze dit zo kunnen verzinnen! Hoe vaak ik dat wel niet hoor? hahahaha
    In zijn geval, hebben we het over hele fijne veertjes en dingetjes, technische pinnetjes, die vaak door slanke vrouwenhanden gezet worden in de fabriek, maar het zijn enorme mannenhanden die het dan moeten gebruiken… ligt niet aan hem, maar aan de mensen die het maken inderdaad.

    Daar heb ik geen boek voor nodig… en je geeft veel weg weer over het boek wat erin staat dat ik het idee heb dat ik het al gelezen heb.

    X

  4. Ik stel me die vraag bitter weinig. Kan met veel uit de voeten, omdat het door personen is bedacht zoals ik. ;-) Verder denk ik bij alles (dus ook bij ruzie of een ongeluk) dat ik zelf 50% van de oorzaak ben en het dan ook grotendeels kan oplossen door mezelf iets aan te passen. Zo loop ik bij voorkeur links van het fietspad, omdat ik geen refelctor heb en ik zo beter kan anticiperen. Als het merendeel rechts loopt, dan pas ik me daar aan aan totdat de voetgangers op zijn.

    GBR is hoedanook een belachelijk land. Moet je niet naartoe gaan, voorkomt enorm veel problemen. :-) Ze hebben daar ook bordjes met ‘test your brakes’ als je bijna op de top van een heuvel bent. Op zich goed, want als je naar beneden gaat, dan heb je daar goede remmen nodig. Maar waarom test je die niet thuis? Mag je tot die heuvel iedereen aanrijden omdat je slechte remmen hebt?

    Altijd iets anders of anderen de schuld geven lost weinig op. Je kunt immers in je eentje niet de hele wereld opvoeden. Jezelf aanpassen is een stuk eenvoudiger.

    1. Wat bijzonder zullen we maar zeggen, om je remmen te gaan testen vlak voordat je boven op een heuvel bent inderdaad…

      Het voordeel als het wel aan jezelf ligt is inderdaad dat je dus controle hebt.

  5. Een hele opluchting. Het ligt echt niet aan mij. Ik vraag het me heel dikwijls af. Ik ga het boek zeker lezen.

  6. Dat lijkt me een heerlijk boek om op een regenachtige zaterdag te lezen.
    Heb hetzelfde bij bepaalde trainingen. Die worden gegeven door mensen die nog nooit in een situatie hebben verkeerd als de cursisten en gaan vertellen hoe zij deze toestand ervaren. Ik pleit voor ervaringsdeskundigen. Hoe is het werkelijk. Wat triggert juist de angst om ….. vul maar in. En wat heeft die ervaringsdeskundige gedaan om uit die situatie te komen.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.